Hazırlanıyor...
Fuat AYDOĞDU

Fuat AYDOĞDU

Uzman Psikolojik Danışman

🇬🇧 EN
Sayıya Dön
Makale Detayı

Bilişsel Davranışçı Psikolojik Danışma Uygulamasının Seçici Konuşmamazlık Üzerindeki Etkisi - Tek Denekli Araştırma

Gürcan Seçim

Araştırma Makalesi Cilt 1 Sayı 1 27 Ekim 2019 Sayfa 9-27
PDF DergiPark

Özet

Bu çalışmada bilişsel davranışçı yaklaşıma dayalı bireysel psikolojik danışmanın, seçici konuşmamazlık (selective mutism) üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma yarı deneysel yönteme dayalı, tek denekli araştırma modelinde gerçekleştirilmiştir. Danışan şiddetli yas depresyonuna bağlı seçici konuşmamazlık tanısı almış, 33 yaşında, bekar kadındır. Danışmaya, annesinin ölümü sonrasında başlayan ve yedi yıldır sürmekte olan konuşma yokluğu ile gelmiştir. Tek denekli araştırma modelinde yürütülen çalışmada, ABA deseni kullanılmıştır. Danışan ile onbeş oturum süren bilişsel davranışçı yaklaşıma dayalı bireysel psikolojik danışma uygulaması gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri Beck Depresyon Envanteri, Hollon ve Kendall Otomatik Düşünceler Ölçeği, danışma kayıtları ve öznel değerlendirme ölçeklerinden elde edilmiştir. Elde edilen nitel veriler içerik analizi ile nicel veriler yarı deneysel tek denekli araştırmalarda tercih edilen Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi ile çözümlenmiştir. Bulgular, bilişsel davranışçı yaklaşıma dayalı psikolojik danışmanın, seçici konuşmamazlık probleminde etkili olduğu biçimde değerlendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Seçici konuşmamazlık bilişsel davranışçı danışma
Kaynakça
  1. American Psychiatric Association: Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.). (2013). Arlington: American Psychiatric Publishing.Beck, J. S. (2015). Bilişsel davranışçı terapi temelleri ve ötesi, (M. Şahin, Çev.). Ankara: Nobel Akademik Yay. Eğ. Dan. Tic. Ltd. Şti.
  2. Bergman, R. L., Gonzalez, A., Piacentini, J., & Keller, M. L. (2013). Integrated behavior therapy for selective mutism: A randomized controlled pilot study. Behaviour Research and Therapy, 51(10), 680-689. Doi: 10.1016/j.brat.2013.07.003.
  3. Chavira, D. A, Shipon-Blum, E. Hitchcoock, C. Cohan, S. & Stein, M. B. (2007). Selective mutism and soscial anxiety disorder: all in the family? Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 46 (11), 1464-1472. Doi:10.1097/chi.0b013e318149366a
  4. Cohan, S. L., Chavira, D. A. & Stein, M. B. (2006). Practitioner review: Psyhosocial interventions for children with selective mutism: A critical evaluation of the literature from 1990-2005. The Journal of Child Psychology and Psychiatry. 47 (11), 1085-1097.Doi: 10.1111/j.1469-7610.2006.01662.x
  5. Corey, G. (2008). Psikolojik danışma psikoterapi kuram ve uygulama, (T. Ergene, Çev.). Ankara: Mentis Yayıncılık.
  6. Dow, S. P., Sonies, B. C., Scheib, D., Moss, S. E. & Leonard, H. L. (1995). Practical guidelines for the assessment and treatment of selective mutism. Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 34 (7), 836-846.http://dx.doi.org/10.1097/00004583-199507000-00006
  7. Fava, G. A., Grandi, S., Zielezny, M., Canestrari, R. & Morphy, M. A. (1994). Cognitive behavioral treatment of residual symptoms in primary major depressive disorder. American Journal of Psychiatry, 151(9), 1295-1299. https://doi.org/10.1176/ajp.151.9.1295
  8. Gloaguen, V., Cottraux, J., Cucherat, M. & Blackburn I-M. (1998). A meta-analysis of the effects of cognitive therapy in depressed patients. Journal of Affective Disorders. 49(1), 59-72. https://doi.org/10.1016/S0165-0327(97)00199-7
  9. Gregor, R. M., Pullar, A. & Cundall, A. (1994). Silent at school-elective mutism and abuse. Archives of Disease in Childhood. 70 (6), 540-541. http://dx.doi.org/10.1136/adc.70.6.540
  10. Hayden, T. L. (1980). The classification of elective mutism. Journal of American Academy of Child Psychiatry, 19 (1), 118-133. https://jaacap.org/article/S0002-7138(09)60657-9/pdfKrysanski, V. L. (2003). A biref review of selective mutism literature. The Journal Of Psychology, 137 (1), 29-40. https://doi.org/10.1080/00223980309600597Leonard, H. L., & Topol, D. A. (1993). Elective mutism. Child and Adolescent Psychiatric Clinics of North America, 2(4), 65-707. https://doi.org/10.1016/S1056-4993(18)30534-0
  11. Moore, R. G., & Blackburn, I.-M. (1997). Cognitive therapy in the treatment of non-responders to antidepressant medication: A controlled pilot study. Behavioural and Cognitive Psychotherapy, 25(3), 251-259. http://dx.doi.org/10.1017/S1352465800018543
  12. Perçinel, İ. ve Yazıcı, K. U. (2014). Okul öncesi dönem selektif mutizm vakalarında fluoksetin tedavisi: iki olgu eşliğinde tartışma. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi, 21(2), 123-130. https://www.ejmanager.com/mnstemps/46/46-1425306990.pdf?t= 1545940361
  13. Roberts, S. J. (2002). Identifying mutism’s etiology in a child. The Nurse Practitioner, 27(10), 44-48. https://journals.lww.com/tnpj/toc/2002/10000
  14. Savaşır, I. ve Şahin, N. H. (1997). Bilişsel davranışçı terapilerde değerlendirme sık kullanılan ölçekler. I. Savaşır ve N. H. Şahin. (Ed.). Ankara: Türk Psikologlar Derneği Yayınları.
  15. Schwartz, R.H., Freedy, A. S., & Sheridan, M. J. (2006). Selective mutizm: Are primary care physicians missing the silence. Clinical Pediatrics, 45(1), 43-48. Doi: 10.1177/000992280604500107
  16. Shear et al. (2011). Complicated grief and related bereavement issues for DSM-5. Depression and Anxiety, 28(2), 103-117. Doi:10.1002/da.20780
  17. Standart, S., & Le Couteur, A. (2003). The quiet child: A literature review of selective mutism. Child & Adolescent Mental Health, 8(4), 154-160. Doi: 10.1111/1475-3588.00065
  18. Tarrier, N. (2015). Depresyonda vaka formülasyonu. In E. Şenol Durak, M. Durak & U. Kocatepe (Eds.), (F. Ö. Elagöz, Çev). Bilişsel davranışçı terapide vaka formülasyonu. Zorlayıcı ve karmaşık vakaların tedavisi. (pp. 113-141). Ankara: Nobel Ak.Yay. Eğ. Dan. Tic. Ltd. Şti.
  19. Worden, J. W. (1991). Yas danışmanlığı ve yas terapisi, (B. Öncü Çev.). Ankara: Ankara Üniversitesi Basımevi.